15.11.2020
Korona Virüs El Yıkama

OTİZMLİ ÇOCUĞUNUZU KORONA VİRÜSTEN KORUMAK İÇİN EL YIKAMA BECERİSİ NASIL KAZANDIRABİLİRSİNİZ?

El yıkama, bir özbakım becerisidir ve paltosunu okuldaki dolabına asmaya, kaşık çatal kullanma veya gömleğini giymeye varan pek çok beceri, otizmli çocuğa diğer becerilerinden farklı bir biçimde öğretilmelidir. Bu tür özbakım becerileri, birbirine zincirlenmiş çok basamaklı becerilerin derlemesidir.

Otizmli çocuklara, kelimenin tam anlamıyla yıllarca (!) el yıkama ve vb birçok beceri öğretilmeye çalışılır. Bazen bu çabaların özel eğitim merkezlerinde/okullarında tam olarak 4-5 yıl sürdüğünü gözlemlemişimdir. Yetişkinler genellikle her bir el yıkama basamağı için ona sözel ipucu vermeyi denerler, lavabonun üst kısmına resimler sıralarlar, ama boşuna. Birçok otizmli çocuk bir ABA programına başlayana denk ellerini yıkamayı öğrenemeyebilir. Sözlü yönlendirmeler veya resim dizileri el yıkama gibi karmaşık becerilerin öğretilmesinde genellikle etkili değildir. Bu beceriler, beceri analizi geliştirilerek, fiziksel ipucunu çocuğun arkasından ihtiyaç duyduğu kadar sunarak ve mümkün olduğu anda her bir basamakta sunulan ipuçlarını kademeli olarak azaltarak öğretilebilir. “Ellerini yıka,” yönergesini verdikten sonra süreç içinde hiç konuşmamaya çalışmalısınız, çünkü amaç çocuğun sıralamadaki basamakları bağımsız bir şekilde tamamlamasıdır, aksi taktirde ilerleyen zamanlarda sözel ipuçlarını silikleştirmek daima zor olur.

Beceri analizi, çok basamaklı olan herhangi bir becerinin öğretiminde kullanabileceğiniz bir araçtır. Herhangi bir karmaşık becerinin basamaklarını yazarak beceri analizini kendiniz yapabilirsiniz. Üzerinde çalıştığınız beceriyi, önce tipik gelişen bir çocuk yaparken izlerseniz işiniz daha kolay olur veya beceriyi kendiniz yapıp her bir basamağı yazın.

Aşağıda el yıkama için yapılmış bir beceri analizi örneği bulacaksınız:

Musluğu tut ve suyu aç.

Sabun pompasının üstüne sağ eli ve pompa ucunun altına sol eli yerleştir.

İki kez pompala.

Yirmi saniye ellerini birbirine sürterek köpürtün.

Ellerini musluğun altına tutup durula.

Musluk tut ve suyu kapat.

Havluyu al ve iki elini de kurula

Havluyu tekrar askısına as.

Çocuğunuzla bu beceriyi çalışırken, sabunu daima aynı tipte (kalıp veya sıvı) kullanın ve lavabonun aynı yerinde tutun ki yöntem tutarlı olsun. Eğer sabun şişesini lavabonun sol tarafında tutarsanız, çocuğunuza sol eliyle pompalamasını, sağ elini ise pompa ucunun altına tutmasını öğretmelisiniz. İpuçlarının silikleştirilebilmesi için herkesin tutarlı olması önemlidir.

Beceri analizini oluşturduktan sonra, çocuğunuzun yetilerini her farklı adımda değerlendirin. Çocuğunuza ellerini yıkamasını söyleyin ve ne yaptığına bakın. Soğuk suyu mu açıyor? Orada öylece durup kalıyor mu? Siz durun diyene kadar sabunu durmadan pompalıyor mu? Değerlendirmeniz size bir başlangıç noktası verecektir. Çocuğun tüm süreci bir bütün olarak hissetmesi ve süre ait doğru sırayı hatırlayabilmesi gerekir. Bunu sağlamak için çocuğun arkasında durup kollarına ve ellerine sadece yanlış yapmasını engellemek ve tüm basamakları düzgünce tamamlayıp bir sonuca ulaşmasını sağlamak amacıyla sadece gerektiği kadar ipucu sunmalısınız.

Pek çok bakımdan, özbakım becerileri dil becerilerini öğretmek kadar önemlidir. Özbakım becerilerinde ABA yöntemlerinin kullanımı bilimsel araştırmalarla kendini kanıtlamıştır. Çocuğunuz kendi başına başarılı oldukça karşısına çıkacak fırsatların niteliği olumlu yönde değişecektir. Bağımsız özbakım becerileri sizi de rahatlatacak, dil ve akademik becerilere daha fazla zaman ayırmanıza olanak verecektir.

Bu yazı BBA'dan alıntı yapılmıştır. https://bbaotizm.com/





İLGİLİ BLOG YAZILARI

09.03.2021
BBA Akademi ile Aba Kapsamlı Sertifikalı Eğitim Programını Gerçekleştirdik

YAPI TAŞI ÖZEL EĞİTİM AKADEMİSİ olarak BBA’nın (Binyamin Birkan Akademi) koordinatörlüğünde otizmli bireyler için kanıta dayalı bilimsel ve sürdürülebilir etkili eğitim hizmetlerinin sunulmasını hedeflemekteyiz.

Detaylar
21.01.2021
Disleksi

Disleksi, okumada, harfleri ve kelimeleri ilişkilendirmede ve konuşma seslerini belirlemede oluşan

Detaylar
21.01.2021
Otizm

Otizm spektrum bozukluğu, sosyal işlevsellik ve iletişim problemleri ile karakterize edilen

Detaylar

İLETİŞİM FORMU

Tüm soru, görüş ve önerileriniz için aşağıdaki
form aracılığı ile bize ulaşabilirsiniz.

İsim Soyisim
Telefon
E-Posta Adresi
Mesajınız

İLETİŞİM

ADRES

Çamlıca Mh. İlke Sk. No:74
Tepebaşı / ESKİŞEHİR

TELEFON

0 (222) 243 0 243

GSM

0 (552) 743 0 243

BİZE ULAŞIN

Sosyal medya kanallarımızdan bize ulaşabilir,
yeniliklerden haberdar olabilirsiniz.